Hij wordt over het algemeen gerekend tot de zogenaamde superfoods – oftewel voedingsmiddelen waaraan wereldwijd superkrachten worden toegeschreven. De besvrucht met de dikke, meestal groen-zwarte schil heeft een vaste plek veroverd in het voedingspatroon van fitnessfans en foodhackers. Hij geldt algemeen als gezond en lekker dankzij een cocktail van waardevolle voedingsstoffen. Wat maakt het geheim rond de avocado nu precies uit?
Herkomst en voedingsstoffen van avocado's
Inmiddels is hij ook uit Nederlandse supermarkten nauwelijks meer weg te denken: de avocado. Hij komt oorspronkelijk uit subtropische en tropischen landen en wordt onderverdeeld in drie typen: het West-Indische (W), het Guatemaleetse (G) en het Mexicaanse (M) type. Er zijn naar schatting zo'n 400 soorten, maar hier komen er slechts heel weinig van in de fysieke winkels. De bekendste zijn ongetwijfeld de soorten Hass (G) en Fuerte (een kruising tussen G en M). Ze verschillen in vorm (van vrij rond tot peervormig) en schil (groen en glad tot lederachtig en donkergroen/zwart). Avocado's vallen onrijp van de boom en rijpen pas later na.
Wat de voedingsstoffen betreft, hebben ze een interessante mix te bieden. In het bijzonder wordt de gunstige samenstelling van vetten benadrukt. Hoewel de groene vrucht een vrij hoog vetgehalte van ca. 15 procent heeft, zijn deze vetten voor het grootste deel gezonde vetten, zoals bijvoorbeeld onverzadigde vetzuren (Omega-3). Tegelijkertijd bevatten ze zo goed als geen koolhydraten, een groot aantal vitaminen (vitamine E, A, C, B6) en mineralen (kalium, folaat, fosfor, calcium, ijzer). Door het hoge vetgehalte is de avocado niet per se een lichtgewicht in het voedingspatroon, maar kan dit echter door de vele andere voedingsstoffen weer compenseren.
Populair bij veganisten en bewust etende mensen
De avocado verheugt zich in een groeiende populariteit als uitgesproken gezond voedingsmiddel. Het hoge vetgehalte maakt hem geliefd als gezonde verzadiger in salades, op brood of in de vorm van guacamole als dip. Hij wordt uitsluitend rauw geconsumeerd. Het fluweelzachte vruchtvlees laat zich niet goed koken. Het wordt dan papperig en verliest zijn aroma. Juist mensen die eten volgens de paleo-methode of low-carb, zweren bij avocado's als goede vetleveranciers met tegelijkertijd zo goed als geen koolhydraten. Voor vegetariërs en veganisten dient hij ebeneens als leverancier van vetten, eiwitten en talrijke als positief beschouwde vitamines en mineralen. Van onverzadigde vetzuren wordt bovendien gesagt dat ze een gunstige invloed op het cholesterolgehalte hebben. Daarnaast zorgen ze ervoor dat vitamines en andere voedingsstoffen goed door het lichaam kunnen worden opgenomen en verwerkt.
Avocadocritiek: ecologische voetafdruk & superfoodhype
Parallel aan de vele goede ingrediënten en de daaraan toegeschreven positieve effecten op het lichaam, wordt avocado-liefhebbers tegelijkertijd verweten dat ze met de aankoop van de groene, exotische vrucht een voedingsmiddel met een catastrofale ecologische footprint ondersteunen. Maar klopt dat wel? Het hangt er altijd vanaf waar je de avocado mee vergelijkt. Zet je hem naast seizoensgebonden en regionaal geteelde groente- en fruitsoorten, dan klopt dat natuurlijk volkomen. Avocado's leggen vanuit hun herkomstlanden zoals Mexico, Chili of Zuid-Afrika een lange transportweg af naar hun Midden-Europese bestemmingen. Maar dat is het geval bij heel veel voedingsmiddelen die we hier in onze supermarkten en discounters aantreffen. Vooral Mexico heeft te kampen met aanvullende problemen zoals illegale boskap. De regionale, kleine avocadoproducenten worden steeds meer verdrongen door de grote producenten. Zo blijft er minder over voor de lokale bevolking ter plaatse, want de grote telers verkopen zo goed als uitsluitend aan de internationale markten. De vraag is groot. Maar dit probleem is niet alleen toe te schrijven aan de grote avocadoproducenten. Dit principiële probleem is bij zeer veel voedingsmiddelen en andere producten waar te nemen. Er zweeft ook het verwijt rond dat avocado's een enorm waterverbruik hebben en dus een slechte ecologische footprint. Vergelijk je het echter met dezelfde hoeveelheden van andere voedingsmiddelen zoals varkensvlees, zuivelproducten, koffie of eieren, dan moet duidelijk worden gesteld dat deze voorbeelden ofwel vrijwel evenveel water, ofwel zelfs aanzienlijk meer verbruiken. Het bezwaar is op zichzelf dus niet houdbaar. Als we allemaal alleen noch maar seizoensgebonden en regionaal zouden eten, de consumptie van vlees en zuivelproducten drastisch zouden verminderen of stopzetten, dan zouden we wel actief iets doen tegen de klimaatcrisis. Maar op deze manier valt het af en toe eten van een avocado zeker niet af te schilderen als één grote ecologische ramp. Als we bij de aankoop in ieder geval bewust kiezen voor biologische avocado's uit duurzame teelt, kunnen we een aantal van deze kritiekpunten ten minste gunstig beïnvloeden.
Tips en trucs rondom de avocado
-
De juiste rijpheid: Ben je er ook altijd onzeker over of je een al rijpe avocado te pakken hebt of dat hij nog een paar dagen nodig heeft tot hij goed eetrijp is? Aan de kleur van de schil kun je het meestal niet eenduidig beoordelen. Maar als je een avocado in de hand houdt en er voorzichtig met je vingers in knijpt, zou hij een klein beetje mee moeten geven. Is hij te zacht, dan is hij mogelijk al overrijp. Is hij nog helemaal hard, laat hem dan gerust nog een paar dagen thuis liggen.
-
De juiste bewaring: Zodra je een avocado hebt doorgesneden, moet je hem zo snel mogelijk consumeren. Hij wordt anders snel bruin en oneetbaar. Als je maar één helft wilt eten, gebruik dan de kant zonder de pit en laat de grote pit in de helft zitten die je wilt bewaren. Luchtdicht verpakt en met een paar druppels citroensap op het snijvlak bedruppeld, blijft de overgebleven avocadohelft nog een dag goed.
-
Het correct doorsnijden: Er gebeuren steeds weer ongelukken wanneer mensen zich verwonden bij een poging een avocado langs de rand van de pit doormidden te snijden. Dat wordt ook wel de avocadohand genoemd. Toch is het vrij eenvoudig om een goed rijpe avocado door te snijden. Snijd voorzichtig een soort ring in de lengte in het vruchtvlees rondom de pit. Draai de twee helften vervolgens voorzichtig tegen elkaar in, zo laten ze van elkaar en van de pit los.
