Weg met de voorjaarsmoeheid

Veel mensen kennen het gevoel van voorjaarsmoeheid: je voelt je slap, futloos en komt 's morgens maar niet echt op gang. Ook al schijnt de ochtendzon misschien op je gezicht, je wordt maar niet echt wakker en wilt het liefste alleen maar slapen.

Wanneer de winterdagen weer langer worden en het 's ochtends vroeger licht en 's avonds later donker wordt, zijn veel mensen paradoxaal genoeg futloos en moe. Terwijl we toch blij zouden moeten zijn met meer daglicht en goedgemutst en wakker aan de dag zouden moeten beginnen. Maar nee – aan het begin van het voorjaar hebben vooral weergevoelige en sensitieve mensen vaak last van voorjaarsmoeheid. Sommige dingen zijn wetenschappelijk goed te verklaren, maar toch is het fenomeen voorjaarsmoeheid nog niet volledig ontrafeld.

Wat weten we er nu precies over en hoe kunnen we door sport en andere activiteiten actief tegen onze voorjaarsmoeheid vechten? Dat leggen we hieronder uit.

Van winterslaap naar voorjaarsmoeheid – warum zijn we moe?

In de maanden februari tot en met april hebben elk jaar veel mensen last van dezelfde symptomen: ze voelen zich moe, lusteloos en futloos. 's Morgens opstaan is een kwelling. Liever nog even blijven liggen. 's Avonds na het werk het liefst meteen op de bank ploffen en daar niet meer vanaf komen. Je voelt je uit balans, continu moe, mogelijk zelfs geïrriteerd . Sommigen hebben last van slaapstoornissen of vaker hoofdpijn. Het begin van de lente wordt door velen helemaal niet zo enthousiast begroet als je zou verwachten gezien de sneeuwklokjes, narcissen, de nieuwe groene bladeren aan de bomen en het toenemende vogelgekwetter.

Een van de hoofdoorzaken van onze voorjaarsmoeheid liegt in de processen in ons lichaam: het kan de verandering van de hormoonspiegel niet zo snel bijbenen. Het in de winter opgebouwde melatonine is ons "slaaphormoon". Deze voorraden zijn na de donkere wintermaanden goed gevuld. Onze serotonine- en dopaminevoorraden zijn na de winter juist eher leeg. Beide zijn echter mede verantwoordelijk voor de stemmingsregulatie in ons lichaam. Stijgen de temperaturen, dan wordt ons lichaam als het ware uit de winterslaap gehaald. Bij stijgende temperaturen verwijden de bloedvaten in de huid zich. Dat zorgt als het ware voor een automatische koeling. Daardoor daalt echter tegelijkertijd de bloeddruk; we ervaren dan typische symptomen zoals vermoeidheid en traagheid.

Pak voorjaarsmoeheid actief aan met beweging en sport

Wat kun je dus doen om deze voorjaarsdip snel te laten verdwijnen of wellicht helemaal niet zo sterk te laten opkomen? Experts raden aan om voorjaarsmoeheid en uitputting actief te bestrijden met meer beweging en frisse lucht. Het beste combineren we dat gewoon met elkaar. Dat kan een dagelijkse wandeling in de lunchpauze zijn of een klein hardlooprondje 's ochtends. Als we maar een beetje frisse lucht en zonnestralen meepakken. Sporten verhoogt de serotoninespiegel, waardoor we ons gelukkiger en wakkerder voelen. Gepaard met frisse lucht is dat een ideaal middel om voorjaarsmoeheid actief aan te pakken.

Uitermate geschikt hiervoor zijn sporten zoals Nordic walking, hardlopen of fietsen. Ook zwemmen is een goed middel; dat kun je prima combineren met Kneipp- of wisselbadtherapie en een saunabezoek. Dat versterkt je weerstand en je immuunsysteem. Je bloedsomloop komt op gang, en het extra aangemaakte serotonine maakt je gelukkig en opgewekt.

Natuurlijk is dat met beweging in de frisse lucht geen verplichting – net zo goed kun je thuis regelmatig op je loopband, je crosstrainer of je stepper stappen voor een rondje duursport. Maar ook dagelijkse, lange wandelingen doen wonderen. Ontdek nieuwe paden in een bos bij jou in de buurt of mooie, nieuwe wandelroutes in je stad. Je zult zien: de frisse boslucht zal je lichamelijk en geestelijk tot rust brengen en je van nieuwe energie voorzien.

Tips voor activiteiten tegen voorjaarsmoeheid

Nog meer tips voor jou die kunnen helpen bij symptomen van voorjaarsmoeheid:

• Gezond & energierijk eten: Veel groenten, vers fruit, gute noten en voldoende vochtinname helpen je om je vitaler en wakkerder te voelen. Druiven, ananas, appels en bananen zijn bijvoorbeeld fruitsoorten die sporen van serotonine bevatten.

• Eet liever meerdere, kleinere maaltijden per dag dan een paar grote maaltijden die zwaar op de maag liggen.

• IJzerrijke voeding en pittig eten: voeg chilipepers, radijsjes en gember toe aan je voeding. Pittig eten stimuleert immers de stofwisseling. Gedroogde abrikozen, sinaasappels, rode paprika en pistachenoten zijn enkele voorbeelden van voedingsmiddelen die betrekkelijk veel ijzer bevatten. Dit stimuleert de bloedaanmaak. Gedroogde vijgen bevatten veel magnesium, wat zorgt voor een efficiëntere stofwisseling en helpt tegen vermoeidheid.

• Licht: Het beste is om een wandeling (beweging) te combineren met het opdoen van zonlicht. Neem tussendoor een korte pauze op een parkbankje en richt je gezicht naar de warme zonnestralen. Vergeet niet om vooraf zonnebrandcrème aan te brengen! In de winter helpt een goede daglichtlamp op je bureau om je lichaam van een flinke portie daglicht te voorzien.

• Voorbereiding op de slaapfase: Zorg ervoor dat je ten minste een uur voor het slapengaan de televisie en laptop uitschakelt. Dit maakt het voor je lichaam gemakkelijker om voldoende meer melatonine aan te maken. Zo verhoog je de kwaliteit van je slaap en stijgt de kans om 's ochtends beter en uitgerust te ontwaken en met meer energie aan de dag te beginnen.

• Zet snelle en opzwepende favoriete muziek op: Dit stimuleert een goed humeur. Meedansen is uitdrukkelijk toegestaan, dat brengt de bloedsomloop op gang.

• Aan de bovenste randen van de oorschelp bevinden zich ontzettend veel acupressuurpunten. Een zelfmassage kan helpen: Plaats je duim aan de ene kant en je wijsvinger aan de andere kant van de oorschelp en wrijf de rand één tot twee minuten. Dit stimuleert de doorbloeding en kan de vermoeidheid verdrijven.

Met een actieve levensstijl in de winter leg je trouwens een goede basis om een vorm van voorjaarsmoeheid helemaal te voorkomen. Voel je je vanaf februari toch slap en futloos, dan helpen de bovenstaande tips je zeker om je symptomen snel weer te laten verdwijnen.